Brawo, wreszcie. Euro NCAP zaczęło karać samochody za obsługę tylko z ekranu

Wielki ekran dotykowy przez lata był przedstawiany przez producentów jako symbol nowoczesności. Kierowca płacił jednak za ten minimalizm własną uwagą. I chociaż można się do tego przyzwyczaić, to zdaniem ekspertów lepszy jest bezpośredni dostęp do najważniejszych funkcji. Dlatego od 2026 roku Euro NCAP oficjalnie uwzględnia takie rozwiązania w ocenie bezpieczeństwa. Organizacja bada położenie, czytelność i łatwość obsługi najważniejszych elementów sterowania a fizyczne przyciski, przełączniki i manetki są premiowane.

W lipcu 2026 roku Euro NCAP opublikowało pierwsze wyniki uzyskane według nowego systemu. Pięć gwiazdek otrzymały BMW iX3 oraz ZEEKR 7GT. BMW zostało pochwalone za osobne, fizyczne elementy sterujące kierunkowskazami, światłami awaryjnymi, klaksonem, reflektorami i wyborem kierunku jazdy. Z kolei chiński ZEEKR też otrzymał pięć gwiazdek, mimo że steruje się tu prawie wszystkim z ekranu.

Protokół Euro NCAP dla części funkcji wymaga bezpośredniego elementu fizycznego. Dotyczy to przede wszystkim kierunkowskazów, wyboru kierunku jazdy lub biegu, świateł awaryjnych, ręcznego uruchomienia połączenia eCall, klaksonu, ręcznego sterowania przednimi wycieraczkami i spryskiwaczem, ręcznego sterowania tylną wycieraczką, świateł drogowych oraz ustawiania prędkości tempomatu i wybranych funkcji asystentów jazdy. Za element fizyczny Euro NCAP uznaje sterowanie zapewniające mechaniczny ruch i wyczuwalną reakcję. Kierowca powinien móc odnaleźć je dotykiem oraz użyć z minimalnym czasem patrzenia poza drogę.

Nie każda funkcja oświetlenia musi mieć klasyczne pokrętło – samo włączanie świateł mijania może odbywać się fizycznie, przez bezpośredni panel dotykowy albo przez ekran, o ile operacja wymaga maksymalnie dwóch kroków a informacja o działaniu świateł powinna być widoczna bezpośrednio w polu widzenia kierowcy. Bardziej rygorystycznie oceniane są światła drogowe. Ich ręczne uruchamianie i wyłączanie powinno odbywać się za pomocą bezpośredniego elementu fizycznego, zazwyczaj manetki przy kierownicy.

Euro NCAP dopuszcza zarówno klasyczne pokrętła i przyciski, jak i bezpośrednie sterowanie dotykowe klimatyzacją. Pole dotykowe musi być odpowiednio duże, czytelne i oddzielone od innych funkcji. Zmiana temperatury oraz regulacja siły nawiewu mogą być dostępne przez stale widoczny panel dotykowy.

Co więcej, w niektórych konfiguracjach dopuszczalna jest operacja dwuetapowa, jeżeli oba elementy znajdują się zawsze w tym samym obszarze ekranu. Ustawienie kierunku nawiewu, obiegu zamkniętego, ogrzewania foteli lub kierownicy może korzystać z menu, ale dojście do funkcji nie powinno wymagać więcej niż dwóch kroków.

Przyciski to tylko pięć punktów ze stu

Nowa kategoria Safe Driving ma łącznie 100 punktów. Obejmuje monitorowanie kierowcy i pasażerów, obsługę samochodu, rozpoznawanie ograniczeń prędkości, tempomat oraz systemy wspomagania kierowania. Za całą ocenę sterowania samochodem można zdobyć maksymalnie pięć punktów.

W 2026 roku obowiązuje taryfa ulgowa

Docelowo samochód ubiegający się o pięć gwiazdek będzie musiał uzyskać co najmniej 80% w każdej z czterech głównych kategorii: Safe Driving, Crash Avoidance, Crash Protection i Post-Crash Safety. Euro NCAP wprowadziło jednak dwuletni okres przejściowy. W 2026 roku próg dla kategorii Safe Driving obniżono do 60%, a dla Crash Avoidance do 70%, dzięki temu producenci otrzymali czas na dostosowanie nowych modeli do całkowicie przebudowanego systemu ocen.

Euro NCAP ocenia też irytujące systemy bezpieczeństwa

Euro NCAP zwraca też coraz większą uwagę na to, jak działają systemy utrzymania pasa, ostrzeżenia o prędkości oraz pozostałe funkcje ADAS. Producent nie otrzyma już wysokiej oceny wyłącznie za obecność odpowiedniego systemu. Liczy się płynność działania, przewidywalność interwencji i możliwość korzystania z niego bez ciągłej walki z samochodem.

W naszym teście chińskiego SUVa Leapmotor C10 zwracaliśmy uwagę właśnie na mało naturalne działanie części elektronicznych asystentów. Nowe zasady Euro NCAP mają skłonić producentów do oceniania takich systemów w rzeczywistym ruchu, a nie wyłącznie na torze pomiarowym.

Francuskie marki już stosują rozwiązanie pośrednie

Peugeot od lat łączy ekran z fizycznymi skrótami umieszczonymi poniżej. W nowszych samochodach funkcję tę pełnią również konfigurowalne i-Toggles, które pozwalają przypisać najczęściej używane ustawienia. Citroën zachował w wielu modelach osobny panel klimatyzacji albo przynajmniej stale dostępne skróty. Dacia nadal wykorzystuje klasyczne przyciski i pokrętła w samochodach, w których nie podniosłyby one nadmiernie kosztów.

Pierwsze zapowiedzi zmiany Euro NCAP opisywaliśmy już w marcu 2024 roku. Rok później analizowaliśmy planowany powrót fizycznego sterowania, a w marcu 2026 roku wyjaśnialiśmy, że nie jest to prawny zakaz stosowania ekranów.

Na podstawie Euro NCAP – opracowanie Francuskie.pl